Trong y tế và đời sống, Ethanol là một trong những chất sát khuẩn phổ biến nhất. Tuy nhiên, rất nhiều người lầm tưởng rằng nồng độ càng cao thì sát khuẩn càng mạnh. Tại sao Cồn Ethanol 70% sát khuẩn tốt hơn 90%?
Sự thật là: Cồn Ethanol 70% có khả năng diệt khuẩn tối ưu nhất, tốt hơn cả Ethanol 90% hoặc 96%.
Dưới đây là phân tích khoa học chi tiết.
Mục lục
Cơ chế sát khuẩn của Ethanol
Cồn Ethanol diệt vi sinh vật bằng 2 cơ chế chính:
Phá hủy màng tế bào vi khuẩn / virus
- Ethanol làm biến tính protein, phá vỡ lớp lipid màng tế bào → vi sinh vật bị chết.
Làm đông protein
- Ethanol ngăn cản hoạt động sống của vi sinh vật bằng cách làm biến tính và đông tụ protein bên trong tế bào.
- Để 2 cơ chế này diễn ra hiệu quả → cần có nước tham gia. Đây chính là chìa khóa.
Vì sao Cồn 70% sát khuẩn mạnh hơn 90%?
Cồn 90% bay hơi quá nhanh
Ethanol 90–96% có tốc độ bay hơi rất cao.
- Không kịp thấm vào màng tế bào → không phá vỡ vi khuẩn hiệu quả
- Thời gian tiếp xúc quá ngắn → giảm khả năng diệt khuẩn
Trong khi đó:
Cồn 70 độ bay hơi chậm hơn, giúp ethanol tiếp xúc sâu hơn – lâu hơn với vi khuẩn.
Cồn 70% có nước giúp phá vỡ tế bào tốt hơn
Nước là thành phần bắt buộc để ethanol:
- Xuyên qua lớp màng vi sinh vật
- Làm biến tính protein trong tế bào
- Làm tế bào vi khuẩn nở ra, dễ bị phá hủy
Cồn 90% giết chết vi khuẩn quá nhanh ở bề mặt, khiến lớp vỏ bên ngoài bị “đông cứng” → vi khuẩn bên trong có thể sống sót.
Cồn 70% thấm sâu và phá hủy toàn bộ cấu trúc tế bào → diệt khuẩn hoàn toàn.
Khuyến nghị toàn cầu đều chọn Ethanol 70% dùng để sát khuẩn
Các tổ chức y tế lớn trên thế giới đều khẳng định:
- WHO: Ethanol 70% – 80% là tối ưu để sát khuẩn
- CDC Hoa Kỳ: Khuyến nghị dung dịch Ethanol 60–70% sát khuẩn
- Bộ Y tế Việt Nam: Ưu tiên cồn 70% trong sát khuẩn
Chuẩn cồn Ethanol 70% là tiêu chuẩn vàng dùng để sát khuẩn.
So sánh Cồn Ethanol 70% và 90%
| Tiêu chí | Cồn Ethanol 70% | Cồn Ethanol 90% |
| Khả năng sát khuẩn | ⭐⭐⭐⭐⭐ (tối ưu) | ⭐⭐⭐ (kém hơn) |
| Tốc độ bay hơi | Vừa phải | Rất nhanh |
| Khả năng thấm vào vi sinh vật | Cao | Thấp |
| Nguy cơ gây khô, kích ứng | Thấp | Cao |
| Dùng trong y tế | Chuẩn y tế | Ít dùng |
| Diệt virus/vi khuẩn | Tốt nhất | Không ổn định |
Khi nào chọn Cồn Ethanol 70%, khi nào dùng 90%?
Chọn Cồn 70% cho
- Sát khuẩn tay
- Sát khuẩn dụng cụ y tế
- Khử trùng bề mặt
- Sử dụng tại gia đình, phòng khám, văn phòng
Chọn Cồn 90–96% cho
- Pha chế dung dịch sát khuẩn
- Công nghiệp (làm sạch bo mạch, điện tử)
- Ngâm dược liệu, chiết xuất thảo dược
- Dùng cho phòng thí nghiệm
Khuyến cáo: Không nên dùng Cồn 90% để sát khuẩn trực tiếp trên da.
Chọn Cồn 99.5% cho
Cồn tuyệt đối 99.5 độ được dùng làm nguyên liệu trong công nghiệp hóa dược, sản xuất chất đốt sinh học.
Lưu ý khi chọn mua Cồn Ethanol 70% chất lượng
- Kiểm tra nồng độ rõ ràng (70 ± 5%)
- Ưu tiên loại đã được Bộ Y tế công bố
- Không mua cồn 70 độ không nhãn mác
- Tránh sản phẩm có mùi lạ (dễ pha methanol – cực độc)
Kết luận
Cồn Ethanol 70% là lựa chọn sát khuẩn tốt nhất, vượt trội hơn Ethanol 90% nhờ khả năng xuyên thấm, thời gian tiếp xúc lâu hơn và có nước hỗ trợ tiêu diệt vi khuẩn/virus triệt để.
FAQ – Các câu hỏi thường gặp
Cồn 70% có diệt virus như SARS-CoV-2 không?
Có. WHO và CDC xác nhận Cồn Ethanol 62–71% tiêu diệt được >99% virus.
Trẻ em có dùng cồn 70% được không?
Có thể, nhưng phải dùng lượng nhỏ và không để trẻ hít trực tiếp cồn Ethanol 70 độ.
Cồn 90% pha xuống 70% được không?
Có. Chỉ cần đảm bảo dùng nước sạch hoặc nước cất để pha Ethanol.
Dùng cồn 70% xịt điện thoại có hư không?
An toàn, nhưng xịt Ethanol 70% vào khăn mềm trước rồi lau.



